Open brief aan de heer Benoît Cerexhe en aan de heer Philippe Muyters, Ministers van Werk in Brussel en in Vlaanderen
Mijne heren Ministers,
Mijnheer Cerexhe, Mijnheer Muyters,
Wij zijn van Dendermonde en van Anderlecht. Elk begaan met het tewerkstellingsbeleid.
Dendermonde heeft 800 vacatures. Dertig kilometer verder, in Anderlecht-Kuregem, bijna de helft (!) van de jongeren werkloos. Dat probleem zal niet verkleinen: tegen 2020 komen er nog eens 50.000 jongeren bij in het Brussels Gewest. Al die jongeren van vandaag en morgen hebben een toekomst nodig. Dat veronderstelt eerst kwalitatief onderwijs, maar ook een job. Daar zijn jullie, de gewestministers voor tewerkstelling verantwoordelijk voor. Jullie zullen een tandje moeten bijsteken.
Er is de laatste tijd veel gezegd en geschreven over staatshervorming. We willen eigen bevoegdheden ontplooien en versterken. Maar soms kunnen we het niet alleen. Soms staan we samen sterker.
Net daar is een taak voor jullie weggelegd. Als er niets wordt gedaan groeit de derde generatie jongeren op met het gevoel dat werkloos zijn een norm is, dat langdurige werkloosheid uitzichtloos is en generatiearmoede normaal.
Wel, in Vlaanderen staat er een recordaantal van 52.000 jobs open, werkgevers snakken naar werkkrachten. De studie van het Vlaams Instituut Voor Economie en Samenleving (Vives) toont aan dat er nog tienduizenden jobs voor Brusselaars beschikbaar zijn in Vlaanderen. Het aantal Brusselaars dat elke dag in Vlaanderen gaat werken, groeide de laatste jaren tot 43.000 maar volgens Vives is er werk voor 60 tot 70 procent meer.
We noteren 110.000 Brusselse werklozen. Bijna 360.000 mensen pendelen dagelijks uit Vlaanderen naar Brussel. 43.000 Brusselaars werken in Vlaanderen. Er zijn jobs in Vlaanderen, bedrijven vinden geen werkkrachten en toch vinden werklozen geen job.
Sinds 2007 al werken de diensten van arbeidsbemiddeling van Vlaanderen en Brussel samen, een initiatief van toenmalig Vlaams minister van werk Frank Vandenbroucke en Brussels minister Benoît Cerexhe. Vacatures worden uitgewisseld en er is afgesproken dat Actiris (de Brusselse VDAB) elk jaar 1.000 werkaanbiedingen in de rand zou voorstellen aan telkens zes Brusselse werklozen (per werkaanbieding). De Vlaams-Brusselse samenwerking werkt: op 15 juni heeft de FOD Economie bekend gemaakt dat meer en meer Brusselaars in Vlaanderen werken.
Toch volstaat het niet, het is nu tijd om een stap verder te zetten. 1.000 mag gerust 5.000 Vlaamse vacatures worden en op lange termijn moeten we tot 30% van de Vlaamse werkaanbiedingen gaan. Intenties moeten engagementen worden, van effectieve plaatsing, van hoeveel van die voorgestelde jobs ook effectief ingevuld moeten worden door een Brusselse werkzoekende. Als we slagen in een invulling van 70% van de jobs, hebben we elk jaar 10.000 Brusselse werkzoekenden minder.
We moeten durven verder kijken dan de metropolitane regio. Als het voor ons evident is dat iemand uit Dendermonde of nog uit Charleroi in Brussel komt werken, waarom stellen we hen dan niet het omgekeerde voor. Het voorstel in de nota Di Rupo om de maximale afstand waarbinnen iemand een job kan worden aangeboden, uit te breiden van 25km naar 60km is daarvoor cruciaal.
Is dit dan een utopie, een droom? Neen. Kunnen we aan dat resultaat komen? Wij geloven van wel.
Ten eerste moet de Brusselse dienst Actiris consulenten aanwerven die zich specifiek bezighouden met het voorstellen van Vlaamse vacatures aan Brusselse werklozen, meer in aantal, en ruimer in regio. We moeten daarin streng maar kordaat zijn. Geef jongeren kansen, maar vooral: zorg ervoor dat ze die ook grijpen.
Ten tweede moet de Vlaamse overheid haar bevoegheid inzake opleiding in Brussel uitvoeren. Door de nauwe samenwerking met Actiris, moet een opleidingsaanbod uitgebouwd worden, specifiek gericht op de toeleiding naar Vlaamse bedrijven.
Ten derde moeten Vlaamse bedrijven stageplaatsen openstellen voor Brusselse werklozen. Activeer de uitkering van de Brusselse werklozen en laat oudere werknemers hen begeleiden in die intrede op de arbeidsmarkt. Geef met die geactiveerde uitkering, de Brusselse jongere een buddy in het bedrijf, aan wie hij zich kan optrekken, van wie hij kan leren.
De huidige samenwerking is te veel een verplicht nummertje geworden. Een sterkere dynamiek, een grotere ambitie, een gevoel van urgentie, gemeenschappelijke doelstellingen en resultaatsverbintenissen, dat hebben we nodig. Elke ochtend stromen 240.000 Vlamingen Brussel binnen in overvolle treinen. We willen dat die treinen ook vol weer uit Brussel vertrekken.
Elke Roex & Bart Van Malderen
Brussels fractieleider voor sp.a – Vlaams parlementslid voor sp.a
Anderlechtenaar – Dendermondenaar
Ik ben er nochtans van overtuigd dat het Vlaams Parlement zich dringend en vaker dan vandaag het geval is over de toestand van de arbeidsmarkt zou moeten buigen.
De Belgische overheid spaart kosten noch moeite om de ondernemingen ter wille te zijn, maar toch betalen de werknemers het gelag. Een paar weken geleden interpelleerde het Verbond van Belgische Ondernemingen ons met de (retorische) vraag ‘Wil dit land nog industrie?’.
